[Home]
[Email]

QuickTime movie #1

download Free QuickTime Player

QuickTime movie #2


 

Dagblad van het Noorden, 30 juli 2002

Vechtpartijtjes om afgedankte bamboestokken

Door Louis van Kelckhoven

WILDERVANK - Het zweet druipt van de gezichten. Niet alleen van inspanning, maar ook van spanning. De bamboebogen van kunstenaar Antoon Versteegde in Wildervank worden afgebroken en de vraag naar de stokken is groter dan het aanbod. Er zijn nog dorpsbewoners met een moestuin en interesse voor bonenstaken, waarvoor een tweede leven van de bamboe zich uitstekend leent. Men trekt elkaar de stokken bijkans uit handen.

Maandagochtend snijdt een groep mannen met keukenmessen wild in op het elastiek dat de bogen bij elkaar houdt. Het is de een na laatste boog en iedereen probeert een bundeltje stokken mee naar huis te krijgen. Vijfentwintig stokken voor vijf euro: het is ook geen geld. Bij een regulier tuincentrum kosten de bamboestokken tenslotte een euro per stuk.

Met de temperatuur stijgt de spanning. Door het ongebreideld inhakken op de klompen elastiek, helt de bamboeboog plotseling sterk voorover. Bovenin splijt een van de stokken. Hét moment voor Theo Zijlema om in te grijpen. "Luister: er zijn hier maar vier mensen die lossnijden", roept hij met stemverheffing. "Wie niet bij die vier mensen hoort, aan de kant. We moeten voorkomen dat we hier een ambulance krijgen." De uitverkoren vier snijden met beleid verder. "Je moet aan de voet beginnen", weet Jan Kraan. Achter elke snijder verzamelen zich de liefhebbers en om elke stok wordt onmiddellijk op een fel bewaakt stapeltje gelegd.

Onder de belangstellenden bevindt zich Marinus Huisman. "Zelf heb ik geen moestuin meer", lacht hij. "Ik ben hier voor mijn zoon Albert. Hij wilde graag een paar bonenstokken, maar moest vandaag werken. Dus neem ik voor hem waar."
Klaas Zijlema regelt de verkoop. Als zich tegen half tien nog een belangstellende meldt, moet Klaas hem teleurstellen. "Alles wat hier ligt of staat is al verkocht. Maar kom morgenochtend maar even naar de oude bakkerij aan de Poststraat. Daar staat nog wel wat."


 

Dagblad van het Noorden, 27 juli 2002

Maandag en dinsdag bonenstaken halen

WILDERVANK - Wie geïnteresseerd is in een tastbare herinnering aan de bamboebogen van Antoon Versteegde in Wilde1rank kan maandag en dinsdag vanaf 09.00 uur terecht bij het spoorwegemplacement aan de C W. Lubbersstraat. Vrijwilligers breken dan de bamboebogen af. De bamboestokken kunnen worden gebruikt als bonenstaken.


 

Dagblad van het Noorden, 25 juli 2002

Bamboebogen niet voor de eeuwigheid

Door Louis van Kelckhoven

WILDERVANK - Wie nog een blik wil werpen op de bamboebogen van kunstenaar Antoon Versteegde in Wildervank, moet snel zijn. De ontelbare elastiekjes waarmee duizenden bamboestokken aan elkaar zijn geknoopt, het zogeheten bamboestieken, zijn na twee maanden verweerd.

Om te voorkomen dat de imposante bogen, hét succesnummer van Star & Arts, spontaan uiteenvallen worden de constructies voortijdig afgebroken. Deze week is al een aantal bogen ontmanteld, volgende week maandag en dinsdag volgen de laatste drie. Het bamboedecor op het spoorwegemplacement in Wildervank was ook erg geliefd als achtergrond van bruidsreportages.

In de filosofie van kunstenaar Antoon Versteegde hadden de bamboebogen zichzelf af moeten breken. De dorpsbewoners hadden de bamboestokken mee naar huis mogen nemen en ze bijvoorbeeld als bonenstaken gebruiken. Op die manier zou het kunstwerk nog jarenlang in de herinnering van de bewoners voortleven.
Volgens vice-voorzitter Eltje Janssen van de Star is het niet verantwoord om de bamboeconstructie zichzelf te laten afbreken "Dat kan wanneer zo'n kunstwerk ergens in het open veld staat, maar niet op een spoorlijn. De bogen staan ook nog eens dicht bij een punt waar de openbare weg de spoorlijn kruist."

De kunstmanifestatie Star & Arts loopt nog tot eind juli. Dat een aantal bogen nu voortijdig is afgebroken, vindt Eltje Janssen geen probleem. Als je nagaat dat de bamboeconstructie er twee weken van tevoren al stond, heeft het precies twee maanden stand gehouden."

 


 

Festivalkrant Star&Arts

Tussen veen en verbeelding

Het werk van Antoon Versteegde (1953) heeft ruimte nodig. Veel ruimte. Antoon bedenkt levensgrote beelden die in hun ruimtelijke beleving wél in zijn hoofd, maar niet in zijn atelier passen. Daarom ontwerpt en bouwt hij op openbare locaties tijdelijke installaties, gebruikmakend van 'bamboestiek': enorme constructies van bamboestokken, aaneengeknoopt met elastieken. Versteegde bouwt zijn constructies samen met de plaatselijke bevolking. De door hem ontwikkelde bouwtechniek is makkelijk aan te leren door iedereen die wil meedoen.

In Wildervank, op de locatie van het voormalige station, bouwde Antoon met vrijwilligers en de plaatselijke buurtvereniging een tunnel, opgebouwd uit bamboestokken die grotendeels een lengte hebben van 305 cm. Versteegde: "Er is nagenoeg niets meer wat nog herinnert aan de gloriedagen dat hier dagelijks vele personen in en uit de stoptrein stapten. op weg naar school, werk of andere bestemming en weer terug naar huis. In het concept van Star&Arts is het idee juist om dit soort lege plekken vol oude herinneringen te gebruiken om samen met de lokale bevolking weer iets te beleven wat refereert aan vergane glorie en verloren sentimenten."

De boogconstructies zijn voornamelijk over de spoorrails geplaatst, zodat de trein er onderdoor rijdt. Bepaalde bogen zijn langs het spoor, op het perron of zomaar ergens in de buurt neergezet. Versteegde over zijn kunstvorm: "Het uiteindelijke resultaat van de samenwerking -de tunnel- verschijnt maar even en verdwijnt dan weer. Maar terwijl het feitelijke kunstwerk al na een paar maanden voorbij is, wordt de gezamenlijke belevenis gaandeweg toegevoegd aan het collectieve geheugen."



 

Dagblad van het Noorden, vrijdag 31 mei 2002

Oost-Groningen als kunstzone
Kunstmanifestatie STAR & Arts legt verleden bloot

Door Martin Groenewold

Een zeepbel van bamboe

Antoon Versteegde

Beeldend kunstenaar Antoon Versteegde (1953) begeeft zich het liefste buiten de gevestigde kunstinstellingen en tentoonstellingsruimten. In de openbare ruimte bouwt hij levensgrote constructies van ongekunsteld materiaal als bamboe en elastiek. Zo ook in Wildervank, waar een 160 meter lange treintunnel werd neergezet.

"Ik raak altijd gefascineerd door mensen die met modeltreinen spelen", legt hij uit. "Vaak zijn het mannen, die zo'n spoorbaan zogenaamd voor de kinderen neerleggen. Zodra het gezinsbudget het toelaat, kopen ze er een tunnel bij. Toen ik voor het eerst van deze kunstmanifestatie hoorde, heb ik op internet opgezocht wat de STAR precies doet. In wezen beheert de stichting een soort modeltrein, maar dan in een schaal van één op één. Het stond voor mij daarom al heel snel vast dat ik een tunnel wilde bouwen."

De door Versteegde ontwikkelde bouwtechniek, die hij 'bamboestiek' heeft gedoopt, is volgens de kunstenaar gemakkelijk aan te leren door iedereen die wil meedoen. Spontane interactie vormt namelijk een wezenlijk onderdeel van zijn werk. "Bamboestiek is het aan elkaar knopen van bamboestokken met elastiekjes", legt de in Uden woonachtige kunstenaar uit. "In Wildervank hebben tien tallen mensen meegeholpen. Kinderen, volwassenen en bejaarden. Ik heb zelfs complete ambtenarenteams voorbij zien trekken, en personeelsleden van een of ander waterschap." De tunnel is opgebouwd uit vierduizend bamboestukken met een lengte van ruim drie meter en zo'n vierhonderd kilo elastiek. "De transparante constructie biedt volop de gelegenheid het beeld in te vullen en te kleuren met eigen gedachten. Geen enkele boog is precies gelijk. Het is een soort zeepbel, die er aan alle kanten anders uitziet." Het resultaat van deze samenwerking blijft slechts twee maanden staan. "Dat is niet erg", vindt Versteegde. "Of sterker nog: dat is nood zakelijk.

Het beeld, in dit geval dus de tunnel, is slechts een tussenfase. Zoals een fotograaf een negatief nodig heeft om een foto af te drukken. Straks, als STAR & Arts voorbij is, wordt de tunnel toegevoegd aan het collectieve geheugen van de plaatselijke bevolking. Behalve de herinnering aan elkaar en het project resteren dan de verhalen en de foto's. Dat nabeeld is het werkelijke kunstwerk."

 


 

'Je bent vrij om te komen en te gaan'

De voorbereidingen zijn in volle gang, de bamboe stokken en het elastiek besteld. Wat nu nog nodig is, zijn de bewoners. Die samen met de kunstenaar een tijdelijk spoortunnel in Wildervank gaan bouwen.

door Fred Ootjers

WILDERVANK - In de maanden juni en juli vindt rond de Museumspoorlijn STAR het beeldende kunstevenement Star&Arts plaats. Op de overblijfselen van inmiddels verdwenen stations worden tijdelijke kunst werken gerealiseerd, waarvan de voorbereidingen in volle gang zijn. Eén van de belangrijkste kenmerken van het project is dat niet alleen de kunstenaars, maar ook de bewoners van het gebied hun visie kunnen geven. De kunstwerken worden door diverse kunstenaars opgezet, maar in samenwerking met de bevolking ontwikkeld. Bewoners bouwen mee, hebben verhalen verteld waarmee de kunstenaars aan de slag gaan of zijn figurant in één van de kunstwerken. Ook de leerlingen van het voortgezet onderwijs die het vak CKV volgen worden bij het project betrokken en doen verslag van hun bevindingen op de website www.rcpog.nl.

Disciplines
De kunstenaars hebben allen hun eigen disciplines en kiezen voor een eigen aanpak. Zo gaat Antoon Versteegde uit Uden met buurtbewoners in Wildervank een tunnel bouwen van bamboe en elastieken over en bij het voormalige station. Antoon: "De boogconstructies komen voornamelijk dwars over de spoorrails te staan, zodat de trein er onderdoor rijdt. Maar soms zal een boog elders geplaatst worden, langs het spoor, op het perron of zomaar in de buurt. Met de begrote materialen (vierduizend bamboestokken en vier honderd kilo elastiek) is er voldoende materiaal om zestien grote bogen te maken. In groepjes van acht tot tien personen werkje dan aan één zo'n boog. Een karwei dat in één dag te klaren is, maar waarover je ook langer mag doen in een aantal kortere periodes. Het plan is om in het Pinksterweekend te beginnen, op zaterdag 18 mei, en door te gaan tot en met zondag 26 mei. Deelnemers kunnen komen en gaan wanneer ze willen en zelf bepalen of ze zomaar een uurtje meedoen, een hele dag of langer."
Behalve de bevolking worden ook een tiental vrijwilligers uit de rest van het land verwacht: mensen die al eerder meededen of willen meedoen aan een project van Antoon. Voor deze personen wordt nog onderdak gezocht. Bij mensen thuis, op zolder of met een tent in de tuin of op een camping in de buurt.

 


 

Een treintunnel van bamboe en duizenden elastiekjes

Door Louis van Kelckhoven

WILDERVANK - De techniek heet bamboestieken en bestaat uit het aan elkaar knopen van bamboestokken met elastiek. Honderden kilo's elastiek en bamboe zijn nodig om een transparante treintunnel van 160 meter lang te bouwen. Een kunstwerk dat voor de manifestatie Star&Arts wordt gebouwd op het spoorwegemplacement in Wildervank.
Zaterdagmorgen werd een begin gemaakt met het in elkaar zetten van de zestien afzonderlijke bogen, die tezamen de tunnel vormen waar de treinen van de Star in juni en juli onderdoor zullen rijden.
Burgemeesters en wethouders van Veendam en Pekela en bestuurders van Acantus Bouwen en Wonen en het waterschap Hunze en Aa's begonnen 's ochtends om negen uur de eindjes aan elkaar te knopen.
Onder het toeziende oog van de Brabantse kunstenaar Antoon Versteegde, die zijn constructies van bamboe de afgelopen jaren door heel Europa bouwde.
"Het maakt niet uit hoe de bogen in elkaar worden gezet", aldus Versteegde, "als jullie maar consequent zijn." De kunstenaar had de omtrekken van een boog op de grond uitgezet. Van daaruit kon het grote knutselen beginnen.
Antoon Versteegde ziet de museumspoorlijn van de Star als één grote modelspoorlijn. "Volwassen mensen spelen hier op een schaal van één op één met treintjes. Ik zag meteen dat hier een tunnel ontbrak, het eerste decorstuk dat liefhebbers voor hun modelspoorbaan kopen."
Een treintunnel heeft in de visie van Versteegde een geheel eigen symboliek. "Het heeft te maken met doodgaan, verdwijnen en weer opnieuw geboren worden: verschijnen." Verder wil hij er niet over filosoferen. "Het belangrijkste is het maken van het werk, de interactie onderling, dat is wat de mensen die hieraan mee werken zich zullen herinneren."

 


 

Bestuurders bouwen tunnel van bamboe en 'postrekkers'

WILDERVANK- Bij het station van Wildervank is zaterdag de aftrap gegeven voor het Star&Arts project. Om aandacht te krijgen voor het project en zo meer vrijwilligers te werven waren burgemeesters Schollema van Pekela en Meijerman van Veendam uitgenodigd om mee te helpen met de bouw van de spoortunnel. De gemeentebestuurders kregen versterking van wethouder Ankie Beenen, een aantal ambtenaren en vertegenwoordigers van waterschap Hunze en Aa's en woningbouwstichting Acantus. De tunnel die bij Wildervank moet verrijzen bestaat uit bamboestokken die aaneengeknoopt worden met elastieken. Het ontwerp van kunstenaar Antoon Versteegde telt acht bogen die dwars over de spoorrail komen te staan zodat de trein er onderdoor kan rijden.

 


 

INTERVIEW MET ANTOON VERSTEEGDE
Door Denise Hofman en Ansjelly van Veen, leerlingen van Openbare Scholengemeenschap Winkler Prins in Veendam

Wanneer bent u op het idee gekomen van een bamboekunstwerk?
Vroeger maakte ik schilderijen, maar mensen begrepen niet wat ik ermee bedoelde. Ik wilde schilderijen onder andere op buitenmuren hangen, maar ook daarvoor moest je toestemming krijgen. In 1984 heb ik mijn eerste buitenbeelden gemaakt. Bamboe was goedkoop dus dat lag voor de hand. Daarbij was het mijn bedoeling om schilderingen tussen de bamboe te hangen, maar ik ontdekte dat mensen mijn kunstwerk ook zonder beschildering erg waardeerden.

Hoe lang heeft het geduurd voordat u het idee van Star&Arts heeft uitgewerkt?
Anderhalf jaar geleden had ik het eerste ideetje, in april vorig jaar ben ik hier voor het eerst komen kijken. Ik ben er nu twee maanden interactief mee bezig.

Waarom gebruikt u bamboe en elastieken?
Bamboe en elastiekjes zijn goedkoop en je kunt er snel hele grote dingen mee maken. Die ruimte wekt ook een soort illusie op.

Heeft u nog meer projecten lopen?
Ik heb een plan om een hele grote zeppelin van bamboe te maken, misschien kan het gevaarte ook echt de lucht in. Verder ga ik over een maand in Rotterdam om Stonehenge na te bouwen van bamboe. In drie dagen maken we een 8 meter hoog bamboekunstwerk met een diameter van 30 meter dat later wordt bekleed met witte doeken. Ik ga ook nog naar Belgrado en misschien naar Barcelona, maar dat is nog niet zeker.

Welk project is het grootst tot nu toe?
Dit project voor Star&Arts is toch wel het grootst. Het wordt een 160 meter lange tunnel. Ik heb wel aan een project gewerkt waar steeds 15 kilometer tussen zat en aan een project dat bestond uit een toren van 40 meter hoog, die gebouwd moest worden in één dag.

Is er een vaste kern van mensen die altijd meedoet aan projecten?
Nee, het is wisselend. Altijd weer een verrassing omdat er ook vaak buurtbewoners meewerken.

Wanneer wist u dat u kunstenaar wilde worden?
Dat wist ik al heel vroeg, op de kleuterschool maakte ik al mooie tekeningen. Ik wilde niet echt kunstenaar worden, maar al het andere viel ook af. Daarna ben ik zes jaar naar de kunstacademie gegaan en heb ik me sindsdien bezig gehouden met interactieve kunstactiviteiten.

 


 

Bamboe

Zaterdag werd er in Wildervank een begin gemaakt met de bouw van een heus kunstwerk. Het bijzondere van dit kunstwerk is dat het samen met de inwoners van Wildervank wordt gemaakt. Het college van B en W gaf het goede voorbeeld en bouwde samen met een team van Acantus en enkele medewerkers van het waterschap Hunze en Aa's de eerste bogen. Burgemeester Meijerman en wethoudster Ankie Beenen waren zo enthousiast over het werken aan het kunstwerk dat ze niet weg waren te slaan bij het station in Wildervank. Ook de komende dagen zullen we deze twee "kunstenaars" vast en zeker tegenkomen bij het bouwen van de 10 meter hoge bogen die samen een tunnel van 160 meter gaan vormen.

Toen Antoon Versteegde (de bamboekunstenaar) werd gevraagd om aan het project "Star en Arts" mee te doen kwam zijn idee vrij snel. "Een vriend van mij is helemaal weg van modeltreinen en is gefascineerd als de treintjes in een tunnel verdwijnen. De S.T.A.R. kun je een beetje vergelijken met modelbouwers - alleen zijn de treinen van de S.T.A.R wat groter: schaal één op één. In de modelbouw worden de tunneltjes vaak beschilderd, maar mijn transparante tunnels laten het achterliggende landschap van Oost-Groningen zien als decor."

Antoon heeft al vele bamboekunstwerken gemaakt en gaat binnenkort met een paar vrijwilligers ook in Belgrado een groot bamboeproject bouwen. Antoon wordt bij zijn objecten geholpen door mensen die het fijn vinden om met hem een bepaald idee in bamboe uit te werken. "De charme van interactieve projecten is juist de samenwerking met de plaatselijke bevolking" volgens de kunstenaar, die er trouwens niet uitziet als een kunstenaar. "Maar de medewerking van de plaatselijke bevolking valt hier nog een beetje tegen, ik denk dat we de verkeerde organisatievorm hebben gekozen. Overal waar ik kom bouwen wordt het feest maar hier is nog weinig reactie gekomen, dat zal nog wel een paar dagen duren. Er is wel een goede slaapplaats voor mijn medewerkers geregeld, maar die ligt 10 km verderop dus na het dagelijkse werk hebben we geen contact meer met de omwonenden."

Maar van gebrek aan belangstelling is bij het bouwen niets te merken, er hangt een fijne sfeer en iedereen is trots als er weer een boog klaar is en op zijn plaats wordt gezet. De kunstenaar hoopt dat de komende week veel meer inwoners mee gaan helpen aan het bouwen van de bamboetunnel. Iedereen kan meehelpen, zowel jong als oud, man of vrouw. "Ik sprak met een paar jongens uit de buurt, zij hielpen mij met het bouwen en vonden het verschrikkelijk leuk. Maar de meeste mensen weten nog niet dat ze gewoon even een paar uurtjes mee kunnen helpen. Het mooie van mijn projecten is dat alles in een ongedwongen sfeer gaat. Woensdag moet ik nog even terug naar Brabant, maar vanaf vrijdagmorgen ben ik weer volop bezig met het bouwen", aldus de kunstenaar.

Tijdens de Pinksterdagen reden gelijk de eerste treinen door de in aanbouw zijnde tunnel en het moet gezegd: het is een prachtig gezicht om de stoomtrein in Wildervank door een tunnel te zien rijden.

Kunst

Jeanet en Melvin Hazelhoff liepen zaterdag best een beetje trots over het spooremplacement in Wildervank want kunstenaar Antoon Versteegde was zeer tevreden over hun prestatie. Jeanet en Melvin helpen namelijk met het bouwen van de bamboetunnel. "Wij helpen met het aan elkaar knopen van elastieken, steken stokken in de grond en helpen zo mee met het bouwen van de tunnel. Wij zijn hier elke dag als Antoon hier ook is," zeggen Jeanet en Melvin. De beide kinderen vinden het geweldig mooi werk en zijn best een beetje trots dat ze mee mogen helpen. Ook Antoon is in zijn nopjes met de twee en vond het geweldig toen de kleine Melvin in zijn eentje 18 mensen bij elkaar wist te krijgen om enkele tunnels op hun plaats te zetten. Melvin zegt: "Ik ben gewoon alle deuren langsgegaan en gevraagd of men even wilde helpen. Heel veel mensen zeiden toen dat ze wel even kwamen." En zo kreeg de kleine organisator het voor elkaar dat de bogen gezamenlijk met de buurtbewoners op hun plaats werden gezet.


 

Dagblad van het Noorden, 3 juni 2002-06-08

Gouden tunnel in de smaak: 'Het lijkt de Arc de Triomph wel'

Door Johan de Veer

 

WILDERVANK - De 'bamboestiek' van kunstenaar Antoon Versteegde schittert in de zon. Op het perron van station Wildervank staat mevrouw Meihuizen. "Ik woon hier al vijfenveertig jaar, maar zoiets heb ik hier nog nooit gezien. Het lijkt de Arc de Triomph wel." Een man vertelt dat hij op de N33 reed en dacht dat daar ergens iets van goud moest staan. Hij kon het niet laten om af te slaan.

De officiële opening van Star&Arts in Wildervank verloopt gemoedelijk. In het hoge gras tussen de bielzen en het perron wordt muziek gemaakt. Passagiers wachten op de stoomtram. Organisator Bert Kraan heeft een partytent in elkaar gezet. Hij sjouwt met een boor en houdt een toespraakje. "Mag ik een groot applaus voor de kunstenaar die hier dit prachtige werk heeft neergezet." Bijzonder is het optreden van het bamboe-orkest. Als de zes vrouwen van Klankpalet a capella zingen, is het muisstil op het perron. Harmonie-orkest Voorwaarts in Veendam neemt het van de zangeressen over. Als het orkest klaar is, geeft de in onberispelijk zwart gestoken dirigent het stokje door aan de bamboespelers. Het is goed toeven onder de 'gouden' tunnel. Mevrouw Meihuizen geniet. "Prachtig hè?"

 


 

Herinnering hoort bij kunstwerk Star&Arts

Kan geheugen deel uit maken van een kunst werk? Wel als je Antoon Versteegde heet en een bamboetunnel bouwt in Wildervank. Niet het kunstwerk is belangrijk, maar de gezamenlijke herinnering die de bevolking aan het bouwen overhoudt. Des te meer commotie, des te geslaagder de kunst.

In juni en juli genieten treinreizigers van de museumspoorlijn van de Star van het kunstproject Star&Arts. En dan? Versteegde komt niet terug om het spul af te breken. Niet omdat hij slechte herinneringen aan de Veenkolonie bewaart, maar omdat de tunnel zichzelf moet afbreken. Het elastiek verweert en de stokken komen vanzelf naar beneden. Die mogen de dorpsbewoners dan mee naar huis nemen. Het zijn uitstekende bonenstaken. Zodat een buurtbewoner in zijn tuin staat en goedkeurend de weelderige groei van zijn bonen gadeslaat die zich langs de bamboestokken omhoog slingeren. Dan komen herin neringen aan 2002 weer boven. Toen Antoon Versteegde naar Wildervank kwam om er de lakens eens flink op te schudden.


 

WILDERVANK - Kunstenaar Antoon Versteegde, die voor Star & Arts een bamboetunnel bouwt in Wildervank, vindt het niet leuk als een ander meer geld verdient aan een kunstwerk dan de kunstenaar zelf. De kunstenaar deed zijn uitlatingen in een vertrouwelijk gesprek dat buiten zijn medeweten om als interview werd gepubliceerd door de plaatselijke commerciële omroep Lokaal TV. Versteegde verwijt deze instelling nu dat het als persorgaan niet deugt, zaken verkeerd voorspiegelt en dat het geen hoor en wederhoor heeft toegepast.

Verantwoording
Bert Kraan zorgde er voor dat teams van de gemeenten Veendam en Pekela, het waterschap Hunze en Aa's en woningbouwcorporatie Acantus, meebouwden aan de bamboetunnel. Kraan vroeg daar 500 euro per team voor. Daarnaast hebben bedrijven uit Veendam en omgeving geld bijgedragen aan het kunstproject. Kraan zegt na afloop van Star & Arts een eindverslag te presenteren, waarin alle inkomsten en uitgaven worden verantwoord.

Kunstwerk
"Nu Versteegde denkt dat ik geld aan zijn kunstwerk verdien, is het hem helemaal in het verkeerde keelgat geschoten", zegt Kraan. "Maar de inkomsten uit zijn activiteiten worden door ons gebruikt voor de huur van een tent en chemische toiletten, warme maaltijden voor de medewerkers en voor diverse evenementen rondom Star&Arts in de maanden juni en juli."

Kraan zegt alles te hebben gedaan wat in zijn vermogen lag om het evenement tot een succes te maken. Dat de kunstenaar een deel van het sponsorgeld zou mogen gebruiken voor zijn project, komt Bert Kraan ongeloofwaardig voor. "Hij is gecontracteerd door de organisatie en wordt door hen betaald." Wat een ander er nog aan verdient gaat hem dus niet aan. Versteegde was gisteren niet bereikbaar voor commentaar, maar wordt vandaag in Wildervank verwacht. Personeel van de gemeente Reiderland bouwt vandaag de laatste bogen tijdens de jaarlijkse personeelsdag.

 


 

Concept Star & Arts

Emplacement Wildervank

In de zomer van 2002 wordt rond de museale spoorlijn van de STAR het beeldende kunstproject Star & Arts georganiseerd. Verschillende artistieke activiteiten langs de spoorlijn richten zich op het dynamische spanningsgebied tussen de beeldende kunsten, ruimtelijke ordening en cultuurhistorie.

De betreffende spoorlijn tussen Veendam en Musselkanaal is een restant van een netwerk dat begin vorige eeuw werd aangelegd. Het spoor werd tot in de jaren tachtig door de NS gebruikt en loopt nagenoeg geheel langs de grens tussen Groningen en Drenthe en doorkruist daarmee de streek die bekend staat als de Veenkoloniën van Oost-Groningen.
In 1992 werd de STAR opgericht om de oude spoorlijn als industrieel monument voor de Veenkoloniën te behouden en wordt sindsdien door een initiatief van vele vrijwilligers uit de hele omgeving onderhouden. Naast deze spoorlijn zijn er echter tal van cultuurhistorische elementen die minder goed fysiek herkenbaar zijn, zoals de vage overblijfselen van gebouwen of de lege plekken van vroegere stationslocaties.

Binnen Star & Arts worden deze cultuurhistorische elementen als uitgangspunt genomen en op deze 'overblijfselen van eerdere tijden' zullen de kunstwerken verrijzen die de braakliggende terreinen tijdelijk innemen. De kunstenaars - die in dialoog met de bevolking hun werken creëren - kunnen zo nieuwe betekenissen voor deze plekken formuleren. Het vertrouwde landschap van Oost-Groningen krijgt hierdoor tijdelijk een ander gezicht.

 

1e Locatiebezoek aan S.T.A.R. - 28 mei 2001
 
 


Ook beeldend kunstenaar Antoon Versteegde werd door de organisatie gevraagd een interactieve kunstinstallatie te maken die richting geeft aan het denken over deze braakliggende terreinen. Vanuit dit kader formuleerde hij bijgaand concept voor een specifieke groep mensen die gaandeweg het traject met elkaar zullen samenwerken en van gedachten wisselen:

Elke specifieke groep zal op passende wijze worden benaderd en ingeschakeld opdat er een optimale kruisbestuiving ontstaat. Zo werkt elke groep - in een door de kunstenaar gekozen vorm - mee aan het daadwerkelijk maken van een kunstwerk en is het vooral die samenwerking en communicatie die het hele gebeuren tot een onvergetelijke happening maakt.

 


 

Emplacement Wildervank

Voor het kunstproject Star & Arts heeft Versteegde als locatie gekozen voor station Wildervank. Of liever: voormalig station Wildervank. Er is nagenoeg niets meer wat nog herinnert aan de gloriedagen dat hier dagelijks vele personen in en uit de stoptrein stapten, op weg naar school, werk of andere bestemming en weer terug naar huis. In het concept Star & Arts is het plan om juist dit soort lege plekken vol oude herinneringen te gebruiken om samen met de locale bevolking weer iets te beleven wat refereert aan vergane glorie en verloren sentimenten. Ik ben gewend om met leken en amateurs in korte tijd enorme constructies te maken die groot, hoog en breed zijn en die zich over grote afstand uitstrekken.

Bamboe stokken, aaneengeknoopt met elastiekjes, omspannen daarbij als draadconstructies de lucht, vullen de fysieke ruimte maar blijven transparant en bieden volop gelegenheid het beeld zelf in te vullen en in te kleuren met eigen herinneringen en plaatjes, emoties en verlangens.

Het bouwproces is te beschouwen als een reeks ceremoniële handelingen, welhaast meditatief tussen verschillende tijdsgewrichten, maar met veel ruimte voor ontmoeting, inspiratie en communicatie. Geleidelijk aan worden afzonderlijke bouwelementen gemaakt, platliggende bogen die pas naderhand overeind worden gezet zodat ze een hoogte bereiken van 10 meter. Maar zo hoog hoeft niemand te klimmen, het werken kan grotendeels gebeuren met beide benen op de grond of op een keukentrapje.

In groepjes van 8 tot 12 personen werk je dan aan één zo'n boog, een karwei dat in een dag is te klaren, maar waarover je ook langer mag doen in een aantal kortere periodes. Er is voldoende ruimte om op meerdere plekken tegelijk te werken zonder elkaar in de weg te lopen. Men kan met een vaste groep meedoen, of juist steeds aansluiting zoeken bij een ander team.

Het plan is om in het Pinksterweekend te beginnen, op zaterdag 18 mei, en door te gaan tot en met zondag 26 mei. Deelnemers kunnen komen en gaan wanneer ze willen en zelf weten of ze zomaar een uurtje meedoen of een hele dag of langer.

Behalve de lokale bevolking worden ook een tiental vrijwilligers uit de rest van het land verwacht: mensen die al eerder meededen aan een van de projecten van Versteegde of dat eigenlijk al langer wilden doen. Voor deze personen wordt nog onderdak gezocht. Bij mensen thuis, op zolder of met een tent in de tuin, of op een camping in de buurt.

Overdag wordt van 's morgens vroeg tot 's avonds laat op het station gewerkt: daar wordt ook een soort kampement gebouwd waar geschuild kan worden voor zon en regen en waar gezamenlijk aan lange tafels gegeten wordt. Iedereen die meewerkt kan blijven eten, ook de buurtbewoners die meedoen. Niet zozeer de kwaliteit van het eten maar het niveau van de communicatie staat voorop. Binnen het budget is in ieder geval naast het benodigde geld voor materialen ook een post opgenomen voor verzorging van de vrijwilligers.



De boogconstructies komen voornamelijk dwars over de spoorrails te staan, zodat de trein eronderdoor rijdt. De doorgang is daarvoor ruim voldoende (minstens 6 meter breed en 6 meter hoog). Maar soms zal een boog elders geplaatst worden, langs het spoor, op het perron of zomaar ergens in de buurt. De bogen tezamen vormen de aanknopingspunten voor een door de toeschouwers zelf in of aan te vullen beeldverhaal.

Met de begrote materialen (4000 bamboestokken en 400 kg elastiek) is er voldoende materiaal om in totaal 16 grote bogen te maken en te plaatsen. Wanneer er bovendien ook nog een aantal teambuilding activiteiten voor het bedrijfsleven, genereert dat weer extra geld om nog meer bogen te plaatsen.

De afzonderlijke bogen worden opgebouwd uit bamboestokken die grotendeels een lengte hebben van 305 cm. De vakwerkconstructie bestaat feitelijk uit een groot aantal gelijkzijdige driehoeken die als gelijkzijdig viervlak (tetraëder) een ruimtelijke structuur vormen. De verbindingen worden gemaakt met elastiek wat in zo'n grote hoeveelheden gebruikt wordt dat het een massief rubberen bol vormt waaruit de bamboestokken steken. De driehoeksconstructies maken dat deze 'scharnierende' knooppunten toch een grote stabiliteit opleveren.

De belangrijkste doelgroep voor Star & Arts is de bevolking van Oost-Groningen. Star & Arts is een onderdeel van het Regionaal Cultuurplan Oost-Groningen. Het RCPOG is een samenwerkingsverband tussen de provincie Groningen en acht gemeenten in de regio:

 

Het bevorderen van deelname aan (amateur)kunst, de kwaliteit en verhoging van de bezoekersaantallen zijn de belangrijke doelen binnen het RCPOG. Dit alles draagt bij een de versterking van de regionale identiteit van Oost-Groningen. Het verkrijgen van een groot draagvlak bij de inwoners van Oost-Groningen voor Star & Arts is daarom van essentieel belang. In het communicatieplan wordt een onderscheid gemaakt in twee groepen:

1. de bevolking als potentiële deelnemer aan het project
2. de bevolking als inwoner van het gebied als potentieel publiek

Beide doelgroepen zijn belangrijk binnen Star & Arts. Daarnaast zijn mogelijk diverse andere doelgroepen geïnteresseerd in Star & Arts:

 

Uden, 8 januari 2002,
Antoon Versteegde



 

Samenvatting Star & Arts
Beeldende kunst langs de spoorlijn Veendam ­ Musselkanaal

In het najaar van 2002 wordt rond de museale spoorlijn van de STAR het beeldende kunstproject Star & Arts georganiseerd. Verschillende activiteiten langs de museale spoorlijn richten zich op het dynamische spanningsgebied tussen de beeldende kunsten, ruimtelijke ordening en cultuurhistorie.

De spoorlijn tussen Veendam en Musselkanaal is een restant van een netwerk dat begin deze eeuw werd aangelegd. Het spoor loopt nagenoeg geheel langs de grens tussen Groningen en Drenthe en doorkruist daarmee de streek die bekend staat als de Veenkoloniën van Oost-Groningen. Deze verbinding werd tot in de jaren tachtig door de NS gebruikt. In 1992 werd de STAR opgericht om de spoorlijn als industrieel monument van de Veenkoloniën te behouden. De museale spoorlijn van de STAR is een cultuurhistorisch element dat door initiatief van vele vrijwilligers voor Oost-Groningen behouden is gebleven. Naast deze spoorlijn zijn er echter cultuurhistorische elementen die minder goed fysiek herkenbaar zijn; vage overblijfselen van vroegere stationslocaties. Binnen Star & Arts worden deze cultuurhistorische elementen ingezet en zullen er op deze 'overblijfselen van eerdere tijden' kunstwerken verrijzen. Vijf kunstwerken zullen de braakliggende terreinen tijdelijk innemen. De kunstenaars - die in dialoog met de bevolking de werken creëren - kunnen tijdelijk nieuwe betekenissen voor deze plekken formuleren. Het bestaande en o zo vertrouwde landschap van Oost-Groningen krijgt hierdoor een ander gezicht.

De kunstwerken zullen als volgt tot stand komen; een kunstenaar wordt door de organisatie van Star & Arts gevraagd een kader te scheppen dat richting geeft aan het denken over de braakliggende terreinen. De kunstenaar formuleert vanuit dit kader een specifieke groep mensen waarmee hij/zij van gedachte zou willen wisselen (bv. muzikanten, veehouders, jongeren of oud-medewerkers v.d. spoorlijn). Deze specifieke groep zal door de organisatie worden benaderd met de vraag deel te nemen aan brainstorm-achtige bijeenkomsten met de kunstenaars. De informatie die uit het gesprek tussen de kunstenaar en de groep naar voren komt, is voor de kunstenaar van belang bij het ontwikkelen van het concept. Daarnaast werkt de groep - in een door de kunstenaars gekozen vorm - mee aan het daadwerkelijk maken van de kunstwerken. Deze gekozen vorm kan zeer uiteenlopen; van het daadwerkelijk bouwen van een kunstwerk via het poseren voor een fotosessie tot het 'leven' in een digitale plek op het internet.

Star & Arts vormt een uitdaging voor het denken over kunst in de openbare ruimte. Niet alleen omdat het binnen een netwerk van (voormalige) stations plaats heeft - een structuur waar alles draait om dynamiek en beweging, om cultureel erfgoed en toekomstscenario's - maar ook omdat kunstenaars en inwoners er gezamenlijk op reflecteren.

Informatie over de museale spoorlijn van de STAR is te vinden op www.stadskanaalrail.nl




Met Star & Arts wordt invulling gegeven aan het Regionaal Cultuurplan Oost-Groningen. In dit Cultuurplan is de samenwerking vastgelegd tussen negen Oost-Groninger gemeenten en de provincie Groningen op het gebied van kunst en cultuur. Door deze samenwerking wordt het ontstaan van een samenhangend cultureel netwerk beoogd dat voor het hele gebied een meerwaarde kan hebben.
Naast de vijf kunstwerken zullen tevens een graffitiproject en een 'bouw je eigen website'-project voor jongeren georganiseerd worden en documenteren lokale filmers en fotografen de ontwikkelingen binnen Star & Arts. De uitkomsten van deze projecten zullen in de stationshallen van Stadskanaal en Veendam te zien zijn.
Voormalige stationslocaties zijn Wildervanck, Bareveld, Nieuw-Buinen, Tweede Exloermond , Nieuwe Pekela en Musselkanaal.



 




[Home]

www.versteegde.nl

[TOP]

[Email]