Naar Duitsland Varen
In 1995 ging Christo's
langgekoesterde wens in vervulling: na jarenlang politiek geharrewar
en het slechten van de muur tussen Oost en West Berlijn mocht
hij eindelijk het gebouw van de Rijksdag verpakken. In een ambitieus
steekspel tussen de regeringssteden Bonn en Berlijn kreeg dat
oude plan onverwachte politieke bijval waardoor zijn inpaktruc
als mosterd na de maaltijd zaken kon verhullen waarvoor een man
als Marinus van der Lubbe in 1933 het leven heeft moeten geven.
Om het Duitse volk wakker te schudden stak hij de hele Rijksdag in de fik, een daad die ook toen al volledig werd verdraaid door machthebbers die streefden naar één groot Europees Rijk. De geschiedenis van de Rijksdag en het Duitse volk mag nimmer los gezien worden van de gewaagde actie die Marinus van der Lubbe indertijd ondernam. Daarom kwamen een paar Nederlandse kunstenaars op het idee om genoegdoening te verschaffen aan Van der Lubbe door zijn heldendaad op niet mis te verstane wijze onder de internationale aandacht te brengen. Ze opperden het plan om in Nederland een kopie te bouwen van de Rijksdag (schaal 1:10) en hiermee op een (piepschuim-) vlot naar Berlijn te varen. Gaandeweg zou het (bamboe-) bouwwerk worden ingepakt met textiel en na aankomst in Berlijn zou het hele gevaarte in de fik worden gestoken. Niet als commentaar op het werk van Christo, maar om er zeker van te zijn dat de bedoelingen van Van der Lubbe niet door zo'n alles verhullende schijnvertoning worden overschaduwd.
Grootveld
bouwt een piepschuim vlot, De Lutteltuin bouwt hierop een kopie
van bamboe van het Rijksdaggebouw (1:10) en vervolgens vaart
daarmee een groepje Nederlandse kunst- en theatermensen naar
Berlijn ten tijde dat Christo daar met zijn grote inpakstunt
begint. Gaandeweg wordt ook het vlot met vlieseline-achtige stof
ingepakt, en aangekomen in Berlijn wordt het in de fik gestoken
als eerbetoon aan Van der Lubbe en/of als waarschuwing tegen
het steeds weer opkomende fascisme.
Leids Nieuwsblad 8, 11 januari 1999
Drie tentoonstellingen over Marinus van der Lubbe
LEIDEN - Leidenaar Marinus van der Lubbe staat de komende twee maanden centraal in drie tentoonstellingen die zondag 10 januari van start gaan. De tentoonstellingen duren tot en met 14 februari. Het Centrum Beeldende Kunst (CBK) sprong het meest in het oog met een tentoonstelling van dertig kunstenaars. In een volle galerie werd deze geopend door Jan Laurier, wethouder en tevens voorzitter van het Leids Marinus van der Lubbe-comité.
'Brand meester!'
Zo heet de tentoonstelling met werk van hedendaagse beeldend
kunstenaars geïnspireerd op het leven van Marinus van der
Lubbe. De werken, schilderijen, foto's en installaties zijn vrijwel
allemaal speciaal voor het Marinus van der Lubbejaar gemaakt.
De deelnemende kunstenaars komen uit het hele land. Ook enkele
Leidse kunstenaars zijn met werk vertegenwoordigd. Een bijzondere
plaats neemt een schilderij van Lucebert in. Deelnemende kunstenaars
zijn Walter Bartelings, Fredie Beckmans, Norman Beierle &
Hester Keijser, Phil Bloom, Martin uit den Bogaard, Herman Brood,
Siert Dallinga, Gijs Donker, René Duinkerken, Pieter Geraedts,
Piet Franzen, Ernst Kamphuis, Jacqueline Kostermans, Jos Jaspers,
Marion Jebbink, Loodwicks Press Images, Lucebert, Sasker Scheerder,
Sluik/Kurpershoek, Anneke de Soete, Lidwien van de Ven, Daniël
Verkerk, Ramon Jan Vet, Stichting De Lutteltuin, Karin Voogd,
Ramon en Pico van de Werken en Frits M. Woudstra. Plaats: Centrum
Beeldende Kunst, Hooglandse Kerkgracht 19-21, Leiden.
Wellicht wat te voorzichtig merkte Laurier op verheugd te zijn over het feit dat 'een verstopte stadsgenoot meer in beeld komt'. Hij refereerde daarna aan de moeite die het destijds had gekost om een hofje te vernoemen naar Van der Lubbe. Het kunstenaarsduo Sluik/Kurpershoek nam het initiatief tot de tentoonstelling in het CBK. Het tweetal is zelf vertegenwoordigt met een tekening van de Rijksdag die door brand beschadigd lijkt te zijn. Ook iedere andere kunstenaar heeft een bijdrage geleverd die geïnspireerd is op het leven van Marinus van der Lubbe. Een aantal van hen heeft dit thema op een niet erg originele manier ingevuld. Ook hangen er staan er werken waarvan de makers het thema zo in hun eigen richting hebben uitgelegd dat het verband met Van der Lubbe moeilijk of niet te zien is. Maar daar tussen zijn een aantal creaties te vinden, waarvan je met recht kan stellen dat deze verrassende variaties op het thema vormen. Dat geldt zeker voor de enigszins ironisch aandoende bijdrage van het kunstenaarsduo Norman Beierle en Hester Keijser. Ook heel eigen is Daniël Verkerks 'Het Proces'. Op het eerste gezicht lijkt dit uit twaalf schilderijen bestaande werk letterlijk nergens op. Maar wie het beter bestudeert, herkent in elk doek een afbeelding van een rechtzaal. De schilder Lucebert heeft wellicht Van der Lubbe's kwetsbare positie willen verbeelden. Hij situeerde een deemoedig naar beneden kijkende Marinus, tussen een man en een vrouw, die op de voorgrond lijken te willen treden. Waarschijnlijk komt dat door hun kleding, houding, en doordat Lucebert ze groter dan de actievoerder schilderde.
|
|
 |
 |
Stichting De Lutteltuin vertelt met een collage en twee foto's over het plan om met een bamboe kopie van de Rijksdag naar Berlijn te varen. Aldaar zou deze 'Rijksdag' in brand gestoken worden. De collage maakt ook duidelijk dat De Lutteltuin uiteindelijk niet naar Duitsland durfde te varen. Het wordt echter niet echt helder waarom De Lutteltuin van het project afzag.